Home
Home

Home
Home
Home

Home

Protestantse gemeente
Hoek van Holland


Geloven doe je Samen

Welkom!


Welkom op de website van de Protestantse Gemeente te Hoek van Holland. Actuele informatie kunt u vinden onder items: Zondagsbrief, Samenloop (kerkblad),
Kerkdiensten enz..    Wilt u weten over de organisatie kijk dan bij Organisatie.  
Kunt u uw benodigde informatie niet vinden neem dan contact op met de geleding
die u antwoord kan geven via de link Contact.   

Graag tot ziens in onze gemeente, want
Geloven doe je Samen.

Actueel

CORONA


kerkdiensten


zondagsbrief


liturgie


agenda


samenloop

Over ons
contact


visie


organisatie

Geven

Anbi

Geloof

informatie

Overige info


Archief


foto/film


  

Dorpskerk

Komende diensten                    
Beperkt voor kerkgangers. (via Jolanda Schaap) verder alleen via Kerkomroep te volgen



donderdag 13 mei           10.00 uur             ds. Dirk van Duijvenbode                  Hemelvaartsdag
zondag 16 mei                   10.00 uur             ds A Haaima, Ermelo
zondag 23 mei                   10.00 uur             ds. Dirk van Duijvenbode                 
Pinksteren

Waarom de hemelvaart van Christus zo belangrijk is Als het gaat om de Hemelvaart van Christus doen we dat vaak snel af als een onbelangrijk feest. Tenminste niet vergelijkbaar met Kerst, Pasen en Pinksteren. Maar wie te rade gaat bij kerkvader Johannes Chrysostomus (354-407) krijgt een heel andere blik op deze kerkelijke hoogtijdag.


In liefst 55 preken gaf Johannes Chrysostomus (354-407) een doorlopende uitleg van de Bijbeltekst van Handelingen. De hemelvaart van Christus vinden we in de tweede preek, gebaseerd op Handelingen 1. We zouden de preken een beetje kunnen vergelijken met een doorlopende Bijbelverklaring. Ik neem u graag mee naar de uitleg die Chrysostomus in de vierde eeuw over de Hemelvaart gaf.


Vrees niet

De discipelen werden door de opgestane Heer bemoedigd. Toen ze achter gesloten deuren bijeen waren, uit vrees voor de Joden, verscheen Jezus en zei tegen hen: ‘Vrees niet.’ Daaruit blijkt de zorg die Jezus voor zijn discipelen had. Hij liet ze niet in de steek. Deze gedachte vinden we bij Chrysostomus terug als hij spreekt over de Hemelvaart.


Om aan hen vertrouwen te geven beurde Hij hun harten op en wat zwaar [voor hen] woog benadrukte Hij juist niet. Omdat Hij hen immers binnenkort achter zou laten, sprak Hij niets onvriendelijks tegen hen, maar wat gebeurde er? Hij maakt het moeilijke [afscheid] gemakkelijker door hen te prijzen, alsof Hij zei: ‘Vrees niet.’ Want Hij zei: ‘U zult de kracht van de Heilige Geest ontvangen, Die over u komen zal; en u zult Mijn getuigen zijn, zowel in Jeruzalem als in heel Judea en Samaria.’


En Chrysostomus schrijft ook over de daadwerkelijke Hemelvaart, en de opdracht daarna:


‘Hij had immers [eerder al] gezegd: ‘U zult u niet op weg begeven naar de heidenen en u zult geen enkele stad van de Samaritanen binnengaan.’ Maar nu wil Hij dat zij het evangelie verkondigen in heel Judea en heel Samaria. En wat Hij toen niet had gezegd heeft Hij hier toegevoegd: ‘tot aan het uiterste der aarde’. Welnu, omdat Hij toen de meest indrukwekkende woorden uitgesproken had [die Hij ooit spreken zou], ‘werd Hij opgenomen, terwijl zij het zagen en een wolk onttrok Hem aan hun ogen’, opdat zij Hem niet weer opnieuw vragen zouden stellen.


Een wolk nam Hem op

Waarom onttrok een wolk Jezus aan de ogen van de discipelen? Op deze vraag gaat Chrysostomus in, maar hij legt dit heel anders uit dan we gewend zijn. In de meeste vertalingen gaat het immers steeds om een wolk die Christus tijdens zijn hemelvaart aan het oog onttrekt. De discipelen zien Hem daardoor niet meer. Hij is aan hun oog onttrokken.


In de vertaling van het Grieks maakt Chrysostomus een andere keuze. Hij vraagt zich af waarom een wolk Christus opgenomen heeft. En hij gaat hier vervolgens op deze manier op in: ook dit was een teken dat Jezus zelf naar de hemel opgeklommen is. Niet een vuur, zoals bij Elia, niet een wagen van vuur, maar een wolk nam hem op, wat een teken van de hemel was, zoals de profeet heeft gezegd: Die in een wolk Zijn opgang geplaatst heeft, hoewel dit van de Vader wordt gezegd.


Jezus zei tegen hen: ‘Vrees niet.’ Daaruit blijkt de zorg die Jezus voor zijn discipelen had. Hij liet ze niet in de steek

Daarom zegt Chrysostomus: in een wolk en verklaart zo dat Jezus’ hemelvaart gebeurt door het teken van Zijn goddelijke macht. Want in een wolk wordt geen enkele andere kracht gezien. Hoor ook wat een andere profeet, namelijk David, zegt: Zie, de Heere zit op een lichte wolk.


In deze uitleg van Chrysostomus zien we dat hij de nadruk legt op de goddelijke macht van Christus die door zijn eigen kracht ten hemel opgevaren is. Deze uitleg sluit nauw aan bij wat Jezus zegt in het evangelie van Johannes 16: 16: ‘Een korte tijd en u ziet mij niet, en weer een korte tijd en u zult mij zien, want ik ga heen naar de Vader.’


Ook sluit deze uitleg nauw aan bij de Geloofsbelijdenis van Nicea: Op de derde dag wederom opgestaan, opgevaren ten hemel, zittende aan de rechterhand van de Vader. Niet aan het oog onttrokken, maar opgenomen door een wolk die Zijn goddelijke macht liet zien, zo legt Chrysostomus het uit. Vervolgens gaat hij in op de twee engelen die de discipelen toespreken.


Efeze 4:10

Mannen in witte klederen, door Chrysostomus uitgelegd als engelen, spreken de discipelen aan. De vraag die ze stellen en beantwoorden is: ‘Galilese mannen, waarom staat u daar, terwijl u opkijkt naar de hemel? Deze Jezus, die van u opgenomen is in de hemel, zal op dezelfde wijze terugkomen als u hem naar de hemel hebt zien gaan.’ Chrysostomus vraagt zich af waarom Christus zelf niet tegen de discipelen spreekt, maar waarom engelen dit doen.


Hij geeft hier de volgende uitleg bij:


‘Die [woorden] had Hij allemaal al eerder tegen hen gesproken, maar door engelen roept Hij wat zij hadden gehoord weer bij hen terug in hun herinnering.’


Daarna gaat Chrysostomus in op het antwoord zelf. De engelen zeggen namelijk dat Jezus, die van de discipelen opgenomen is, zo zal terugkomen als hij heengegaan is. Opnieuw benadrukt Chrysostomus dat Christus zelf neergedaald is, maar ook zélf is opgevaren naar de hemel. Hij geeft hier een verwijzing naar Efeze 4:10: ‘Die neergedaald is, is Dezelfde als Die opgevaren is ver boven alle hemelen om alle dingen te vervullen.’


Wat valt op?

Wat direct opvalt in deze uitleg van Chrysostomus is - modern gezegd - ‘de relatie’. Christus is relationeel aan de discipelen verbonden, Hij is hun Leermeester. Daarom is de Hemelvaart voor hen heel ingrijpend, want de discipelen zien van het ene op het andere moment hun Leermeester ten hemel opvaren. Waar Chrysostomus veel aandacht aan schenkt is de vraag hoe Christus met de discipelen omgaat. Christus laat hen allereerst niet in de steek. Hij bemoedigt hen vlak voordat hij naar de Vader gaat.


Tegelijk is er ook een verschil tussen de Leermeester en de discipelen. Wanneer Jezus spreekt moeten zijn discipelen naar hem luisteren. Daarom spreekt hij hen nog eenmaal indringend toe, waarna hij ten hemel opvaart. Zij zullen evenwel de kracht van de Heilige Geest ontvangen en zij zullen getuigen van Jezus zijn. Op de kracht van de Heilige Geest die over hen zal komen gaat Chrysostomus in het vervolg van de preek nog nader in. Opvallend is, naast de grote aandacht voor de relatie, ook dat Chrysostomus de opdracht om het evangelie te verkondigen heel centraal stelt.


De Heilige Geest

Christus belooft aan de discipelen de kracht van de Heilige Geest, die over hen komen zal. Chrysostomus vestigt in de uitleg de aandacht op ‘Die over U komen zal’: ‘Let op wat Hij gezegd heeft, Die over u komen zal en niet: Die gezonden is, om namelijk aan Hem gelijke eer te betonen. Hoe durft u, die een vijand van de Heilige Geest bent, Hem een schepsel te noemen?’


Hier geeft Chrysostomus dus zijn visie op de Drie-eenheid. De Zoon en de Heilige Geest zijn gelijke eer aan elkaar verschuldigd. De Heilige Geest is ook niet een schepsel, maar Hij is God. De gelijkheid van de goddelijke personen viel mij bij het lezen van deze preek op. Ook van de gelijkheid van de Zoon aan de Vader.


In de uitleg van de tekst: Hij Die van u opgenomen is, zal zo komen geeft Chrysostomus kort hiervoor ook al aan dat de Zoon niet gezonden is, maar dat Hij zelf komt. Hij stelt daarna een retorische vraag: In welk opzicht is Hij minder [dan de Vader]? Het antwoord laat zich raden: in geen enkel opzicht is Jezus minder. Hij is immers verhoogd en zit aan de rechterhand van de Vader. Zo houdt Chrysostomus ons bij de les. Dit is het geweldige perspectief van Hemelvaart, dat de verhoogde Christus bij de Vader terug kwam.


Prof. dr. M.A. van Willigen is deskundige op het gebied van de Vroege Kerk en aan de Theologische Universiteit Apeldoorn. bezig met een wetenschappelijk onderzoeksproject over Chrysostomus.